سخنان امام علی علیه السلام درباره آغاز آفرینش

فارسی 1973 نمایش |

مسعودی با سند خود از امام علی (ع) روایت کند که آن حضرت ابتدای آفرینش را در سخنی فشرده چنین بیان فرموده است:
«فسح الارض علی ظهر الماء، و أخرج من الماء دخانا فجعله السماء، ثم استجلبهما الی الطاعه فأذعنتا بالاستجابه، ثم أنشابه، ثم أنشأ الله الملائکه من أنوار أبدعها، و أرواح اخترعها، و قرن بتوحیده نبــوة محمد (ص) فشهرت فی السماء قبل بعثته فی الارض، فلما خلق الله آدم أبان فضله الملائکه، و أراهم ما خصه به من سابق العلم من حیث عـــرفه عند استنبائه إیاه أسماء الأشیاء، فجعل الله آدم محرابا و کعبه و بابا و قبله أسجد إلیها الأبرار و الروحانیین الأنوار، ثم نبه آدم علی مستودعه، و کشف له عن خطر ما ائتمنه علیه، بعد ما سماه إماما عند الملائکه؛ زمین را بر پشت آب گسترانید، و از آب دود و دخانی بیرون کشید و آن را سماء و آسمان گردانید. سپس آن دو را به اطاعت فرا خواند. آنها نیز فروتنانه پاسخ دادند و اجابت کردند. پس از آن، فرشته ها را از نوری که خود ابداع کرده و روحی که خود اختراع نموده بود، پدید آورد. با توحید و یگانگی خویش نبوت محمد (ص) را قرین و همراه فرمود.
از این رو، پیامبر اکرم (ص) پیش از بعثت در زمین، در آسمانها مشهور و بلند آوازه بود. هنگامی که خداوند آدم را آفرید برتریش را برای فرشتگان آشکار ساخت، و ویژگیش را در علم و دانشی که از پیش به او داده بود (از راه خبر دادن از حقیقت اشیاء) به فرشتگان نشان داد. آری، خداوند آدم را محراب و کعبه و باب و قبله ای قرار داد تا ابرار روحانی و روحانیان نورانی به سوی او سجده آرند، سپس او را (پس از آنکه نزد فرشتگان امامش نامید) بر امانتدار بودنش آگاه کرد و خطرات و لغزشگاههای آن را فرا رویش نمایان ساخت.»

ابتدای آفرینش در خطبه اول نهج البلاغه
در نهج البلاغه آمده: «أنشأ الخلق إنشاه، و ابتدأه ابتداء، بلا رویه أجالها، و لا تجربه أستفادها، و لاحرکه أحدثها، و لا همامه نفس اضطرب فیها. أحال الاشیاء لاوقاتها، و لاءم بین مختلفاتها، و غــرز غرائزاها، والزمها اشباحها؛ عالما بها قبل ابتدائها، محیطا بحدودها و انتهائها، عارفا بقرائنها و أحنائها.
ثم أنشأ سبحانه فتق الاجواء، و شق الارجاء، و سکائک الهواء، فاجری فیها ماء متلاطما تیاره، متراکما زخاره، حمله علی متن الریح العاصفه، والزعزع القاصفه، فأمرها برده، وسلطها علی شده، و قرنها إلی حده؛ الهواء من تحتها فتیق، و الماء من فوقها دفیق. ثم آنشأ سبحانه ریحا اعتقم مهبها، و آدام مربها، و أعصف مجراها، و أبعد منشاها، فأمرها بتصفیق الماء الزخار، و إثارة موج البحار، فمخضته مخض السقاء، و عصفت به عصفها بالفضاء، ترد أوله الی آخره و ساجیه إلی مائره، حتی عب عبابه، و رمی بالزبد رکامه، فرفعه فی هواء منفتق، و جو منفهق، فسوی منه سبع سموات جعل سفلاهن موجا مکفوفا، وعلیا هن سقفا محفوظا، سمکا مرفوعا، بغیر عمد یدعمها، و لا دسار ینظمها ثم زینها بزینه الکواکب، و ضیاء الثواقب، وأجری فیها سراجا مستطیرا، وقمرا منیرا، فی فلک دائر، و سقف سائر، و رقیم مائر؛ مخلوقات را به دور از هر گونه اندیشه قبلی و تجربه پیشین، و جدای از هر گونه تأثیر پذیری و انفعال و اضطراب درونی پدید آورد، و موجودات را در ظرف زمانیشان ایجاد و مستقر کرد. تفاوتهاشان را پیوندی بهنجار و سرنوشتشان را ترکیبی خوشگوار بخشید، و در حالی که قبل از پیدایش، چگونگیشان را می دانست و به ابتدا و انتها و حدود و ماهیت و ژرفای آنها احاطه داشت، سرشت و فطرت هر یک را ملازم و همراه آن قرار داد.
سپس فضا را گسترانید و پیرامون و بالای آن را وسعت بخشید. آب موج آفرین و سرکش و انباشته و ناآرام را بر پهنه آن روان کرد، و آن را در حوزه اقتدار باد دمنده کوبنده پرصلابت قرار و فرمانش داد تا از فرو ریختن و گسستن بازش داشته و محکم و فشرده در محدوده خویش نگهداری باشد. در حالی که هوای زیرینش گسترده و باز، و آب روئینش جهنده و در پرواز بود.
آنگاه باد دیگری، عقیم و نابارور آفرید تا هماره ملازم و همراه آب باشد. فرمانش داد تا بر آب بتازد و آب انباشته و انبوه را به جنبش آورد و آب دریای متراکم را به موج آفرینی وادارد. آن باد نیز، آن دریای انباشته را همچون مشک آب، به جنبش آورد، و چنان بر آن وزید که اول و آخر و ساکن و متحرکش را در هم نوردید تا انبوه بر فراز آمد و کف ها پدید آورد. پس، کفها را در فضای باز و جو گسترده بالا برد و هفت آسمان استوار از آن پدیدار ساخت؛ آسمانهائی که (طبقه) زیرینشان را موجی ثابت و بیکار و روئینشان را سقفی بلند و محفوظ و بی ستون و بی مسمار قرار داد. سپس آنها را با ستارگان و شهاب های نورانی آراست و خورشید نورافشان و ماه تابنده را در آنها و در گردونه ای چرخان و سقفی گردان و صفحه ای تابان، به جریان واداشت.»

منـابـع

علامه سیدمرتضی عسگری- عقاید اسلام در قرآن کریم- صفحه 571-574

کلیــد واژه هــا

0 نظر ارسال چاپ پرسش در مورد این مطلب افزودن به علاقه مندی ها

0 نظر ارسال چاپ پرسش در مورد این مطلب افزودن به علاقه مندی ها